Wypadanie włosów

  • Strefa Skóra głowy
Zarezerwuj z booksy

Wypadanie włosów to utrata przekraczająca naturalną wymianę, widoczna jako włosy na szczotce i poduszce, przerzedzenie oraz poszerzający się przedziałek. Przyczyny bywają bardzo różne — od przejściowej reakcji na stres czy poród, po podłoże hormonalne i niedoborowe. Wypadanie utrzymujące się dłużej niż kilka miesięcy wymaga diagnostyki trychologicznej lub dermatologicznej, która wskazuje właściwy kierunek postępowania.

Czym jest

Włos rośnie w cyklu. Faza wzrostu, czyli anagen, trwa od kilku miesięcy do kilku lat i to w niej znajduje się zdecydowana większość włosów na głowie. Po niej następuje krótka faza przejściowa, a następnie telogen — faza spoczynku trwająca zwykle około trzech miesięcy, po której włos wypada, ustępując miejsca nowemu. Przyjmuje się, że fizjologicznie tracimy w ten sposób około 50–100 włosów dziennie, i jest to zjawisko całkowicie prawidłowe.

O problemie mówimy wtedy, gdy równowaga między fazami zostaje zaburzona: zbyt wiele mieszków jednocześnie przechodzi w spoczynek albo faza wzrostu z każdym cyklem staje się krótsza. W pierwszym mechanizmie — nazywanym łysieniem telogenowym — wypadanie jest rozlane, obejmuje całą głowę i pojawia się zwykle 2–3 miesiące po czynniku wyzwalającym: porodzie, przebytej infekcji, zabiegu operacyjnym, restrykcyjnej diecie lub silnym stresie. Ma charakter przejściowy, choć wymaga usunięcia przyczyny.

Drugi mechanizm to łysienie androgenowe, najczęstsza postać utraty włosów. Mieszki wrażliwe na dihydrotestosteron stopniowo się miniaturyzują — każdy kolejny włos jest cieńszy, krótszy i słabiej wybarwiony, aż przestaje pokrywać skórę głowy. U kobiet objawia się to przede wszystkim poszerzaniem przedziałka i utratą objętości w okolicy szczytu głowy, u mężczyzn — cofaniem linii włosów i przerzedzeniem na czubku. Osobną grupę stanowią łysienie plackowate o podłożu autoimmunologicznym, łysienie z pociągania oraz postacie bliznowaciejące, w których mieszek zostaje trwale zastąpiony tkanką łączną.

Ponieważ mechanizmy te wymagają zupełnie różnego postępowania, punktem wyjścia jest zawsze rozpoznanie. Przedłużające się wypadanie warto skonsultować z trychologiem lub dermatologiem — badanie trichoskopowe skóry głowy i badania krwi pozwalają wskazać przyczynę, a bez tego każde działanie pozostaje działaniem po omacku. Im wcześniej mieszki zostaną objęte opieką, tym większy ich potencjał, ponieważ mieszek trwale zwłókniały nie odtwarza już włosa.

Objawy

  • Więcej włosów na szczotce i w odpływie

    Codzienna utrata wyraźnie przekracza dotychczasową normę, a włosy zostają na poduszce, ubraniach i po każdym myciu.

  • Poszerzający się przedziałek

    Skóra głowy zaczyna prześwitywać wzdłuż przedziałka, który z miesiąca na miesiąc wydaje się szerszy — to typowy obraz u kobiet.

  • Cieńsze włosy i mniejsza objętość

    Odrastające włosy są słabsze i krótsze, obwód związanego kucyka maleje, a fryzura traci gęstość mimo tej samej pielęgnacji.

  • Przerzedzenie okolicy skroni i zakoli

    Linia włosów cofa się w okolicy czołowo-skroniowej, a pojedyncze włosy w tym obszarze stają się coraz cieńsze.

  • Świąd, łuszczenie lub bolesność skóry głowy

    Objawy ze strony samej skóry mogą wskazywać na stan zapalny lub chorobę skóry głowy i wymagają oceny dermatologicznej.

Przyczyny

  • Przedwczesne przejście mieszków w fazę spoczynku

    Silny bodziec — poród, infekcja, operacja, restrykcyjna dieta — powoduje jednoczesne wypchnięcie wielu włosów z fazy wzrostu, z objawami widocznymi po 2–3 miesiącach.

  • Wrażliwość mieszków na androgeny

    Pod wpływem dihydrotestosteronu mieszki podatne genetycznie ulegają miniaturyzacji: faza wzrostu skraca się, a każdy kolejny włos jest cieńszy i słabszy.

  • Niedobory żywieniowe

    Niski poziom żelaza i ferrytyny, niedobór witaminy D, cynku oraz zbyt mała podaż białka bezpośrednio ograniczają możliwości mieszka włosowego.

  • Zaburzenia hormonalne

    Niedoczynność i nadczynność tarczycy, zespół policystycznych jajników, okres poporodowy oraz menopauza to częste przyczyny nasilonego wypadania. Rozpoznaje je lekarz.

  • Przewlekły stres i zaburzenia snu

    Utrzymujący się wysoki poziom kortyzolu zaburza cykl wzrostu włosa i pogarsza mikrokrążenie w skórze głowy.

  • Choroby i stany zapalne skóry głowy

    Łojotokowe zapalenie, łuszczyca, łysienie plackowate i postacie bliznowaciejące uszkadzają środowisko mieszka. Wymagają diagnostyki dermatologicznej.

Czynniki ryzyka

Obciążenie rodzinne

Łysienie androgenowe u rodziców lub dziadków, zarówno ze strony matki, jak i ojca, wyraźnie zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia zmian.

Okres poporodowy i menopauza

Gwałtowna zmiana poziomu estrogenów to dwa momenty, w których kobiety najczęściej zauważają nasilone wypadanie włosów.

Restrykcyjne diety i szybka utrata masy ciała

Niedobór kalorii, białka i mikroelementów sprawia, że organizm ogranicza zasoby przeznaczane na wzrost włosa.

Agresywna stylizacja i pielęgnacja

Ciasne upięcia, przedłużanie włosów, częste zabiegi chemiczne i wysoka temperatura osłabiają łodygę oraz mogą prowadzić do łysienia z pociągania.

Choroby przewlekłe i przyjmowane leki

Część schorzeń ogólnoustrojowych oraz niektóre terapie wpływają na cykl wzrostu włosa. Ich rolę ocenia lekarz prowadzący.

Przewlekły stres i niedobór snu

Długotrwałe napięcie i nieregularny rytm dobowy zaburzają regenerację organizmu, w tym pracę mieszków włosowych.

Skutki

  • Postępująca miniaturyzacja mieszków

    W łysieniu androgenowym każdy kolejny cykl daje słabszy włos. Bez działania proces postępuje, a odwrócenie zmian staje się coraz trudniejsze.

  • Widoczne przerzedzenie i prześwitująca skóra głowy

    Zmniejszenie gęstości zaczyna być zauważalne w codziennych sytuacjach, także dla otoczenia, i ogranicza możliwości stylizacji.

  • Trwała utrata mieszka w zaawansowanych zmianach

    W postaciach bliznowaciejących oraz w późnym łysieniu androgenowym mieszek zostaje zastąpiony tkanką łączną i nie odtwarza już włosa.

  • Przeoczenie przyczyny ogólnoustrojowej

    Wypadanie bywa pierwszym objawem niedokrwistości, choroby tarczycy lub niedoborów żywieniowych, które warto rozpoznać niezależnie od kwestii estetycznych.

  • Wpływ na samopoczucie

    Utrata włosów bywa źródłem realnego obciążenia emocjonalnego i wycofania z sytuacji towarzyskich, niezależnie od stopnia zaawansowania zmian.

Profilaktyka

  1. Diagnostyka przy przedłużającym się wypadaniu

    Jeśli nasilona utrata trwa dłużej niż trzy miesiące, warto wykonać badania krwi i trichoskopię. Zakres badań ustala trycholog lub dermatolog.

  2. Zbilansowana dieta z odpowiednią podażą białka

    Włos zbudowany jest z keratyny, dlatego stała podaż pełnowartościowego białka, żelaza i cynku jest warunkiem prawidłowego wzrostu.

  3. Delikatna pielęgnacja skóry głowy

    Regularne mycie dopasowanym szamponem, unikanie silnych detergentów i dbałość o stan skóry tworzą warunki do pracy mieszków.

  4. Ograniczenie obciążeń mechanicznych i termicznych

    Luźniejsze upięcia, rzadsze prostowanie i mniejsza liczba zabiegów chemicznych zmniejszają ryzyko uszkodzenia łodygi oraz łysienia z pociągania.

  5. Dbałość o sen i poziom stresu

    Regularny rytm dobowy i praca nad napięciem wspierają regenerację organizmu, od której zależy również cykl wzrostu włosa.

  6. Wczesna reakcja na pierwsze zmiany

    Im wcześniej mieszki zostaną objęte opieką, tym większy ich potencjał — działanie na etapie miniaturyzacji daje więcej możliwości niż przy zaawansowanym przerzedzeniu.

Wskazania do terapii

  • Wypadanie utrzymujące się dłużej niż trzy miesiące

    Nasilona utrata, która nie ustępuje samoistnie, wymaga ustalenia przyczyny — od niej zależy dalszy plan postępowania.

  • Poszerzający się przedziałek lub cofająca się linia włosów

    Zmiany o charakterze wzorcowym sugerują podłoże androgenowe i im wcześniej zostaną ocenione, tym lepiej.

  • Wypadanie po porodzie, chorobie lub redukcji masy ciała

    Typowa reakcja telogenowa, przy której warto sprawdzić stan niedoborów i wesprzeć skórę głowy w okresie odbudowy.

  • Objawy ze strony skóry głowy

    Świąd, łuszczenie, zaczerwienienie lub bolesność wymagają najpierw oceny dermatologicznej, ponieważ mogą wskazywać na chorobę skóry.

  • Rodzinna historia łysienia i pierwsze oznaki

    Przy obciążeniu rodzinnym konsultacja przy pierwszym przerzedzeniu pozwala zaplanować postępowanie, zanim zmiany się utrwalą.

Najczęściej zadawane pytania

Przyjmuje się, że fizjologicznie tracimy około 50–100 włosów dziennie. Liczba ta zmienia się sezonowo i zależy od częstotliwości mycia — po kilku dniach bez mycia jednorazowa utrata wygląda na większą. Niepokojące jest utrzymujące się przez tygodnie nasilenie wypadania oraz widoczna zmiana gęstości.
Gdy nasilone wypadanie trwa dłużej niż trzy miesiące, gdy przedziałek się poszerza, gdy pojawiają się ogniska bez włosów albo gdy skórze głowy towarzyszy świąd, łuszczenie lub bolesność. Rozpoznanie przyczyny jest warunkiem dobrania właściwego postępowania — bez niego trudno mówić o skutecznej terapii.
Zwykle nie. Poporodowe łysienie telogenowe zaczyna się najczęściej 2–4 miesiące po porodzie i u większości kobiet stopniowo ustępuje w ciągu kilku miesięcy. Jeśli utrzymuje się dłużej lub gęstość nie wraca, warto sprawdzić poziom ferrytyny i pracę tarczycy.
To zależy od stanu mieszka. Mieszek zminiaturyzowany, który wciąż produkuje cienki włos, zachowuje potencjał do poprawy. Mieszek trwale zwłókniały, jak w łysieniu bliznowaciejącym lub w zaawansowanych zmianach, nie odtwarza już włosa. Rozstrzyga o tym badanie trichoskopowe.
Najczęściej ocenia się morfologię, poziom ferrytyny, parametry tarczycy oraz witaminę D, a u kobiet z dodatkowymi objawami także gospodarkę hormonalną. Uzupełnieniem jest trichoskopia, czyli badanie skóry głowy w powiększeniu. Ostateczny zakres badań ustala trycholog lub lekarz.
Pielęgnacja poprawia kondycję skóry głowy i samej łodygi, ale nie wpływa na przyczynę wypadania, jeśli leży ona w niedoborach, hormonach lub podatności mieszków na androgeny. Dlatego traktujemy ją jako element wspierający, a nie samodzielne rozwiązanie.
Nie. U kobiet utrata włosów jest równie częsta, ale ma inny obraz — zamiast zakoli pojawia się rozlane przerzedzenie i poszerzenie przedziałka przy zachowanej linii włosów. Bywa też silniej powiązana z niedoborami i zmianami hormonalnymi.

Technologie

Laser Lavieen

Lavieen to frakcyjny laser tulowy o długości fali 1927 nm, produkowany przez koreańską firmę Wontech. Energia jest silnie pochłaniana przez wodę, dlatego zatrzymuje się w naskórku i oddziałuje na warstwę, w której gromadzi się melanina — stąd jego zastosowanie przy przebarwieniach i nierównym kolorycie. W Mandarin Clinic wykorzystujemy go w zabiegach rozświetlających i wygładzających skórę, z krótkim czasem regeneracji.

Dowiedz się więcej